Ga direct naar inhoud
Home
Nieuw Sociaal Contract
Nieuwsoverzicht

Pieter Omtzigt en experts fileren kabinetsplannen WIA en WW: groepen dreigen in de knel te komen; parlement moet ingrijpen

20 mrt 2026

1.Bestaanszekerheid header.webp

De kabinetsplannen voor de WIA en WW dreigen grote groepen Nederlanders financieel in de knel te brengen. Dat stellen Pieter Omtzigt en vier experts in een diepgravende analyse over maatregelen van het kabinet van D66, VVD en CDA. 'De voorgestelde maatregelen vergroten de bestaansonzekerheid op een manier die nooit eerder is vertoond in de recente geschiedenis.'

De kabinetsplannen voor de WIA en WW komen feitelijk neer op de invoering van een minimumstelsel in de sociale zekerheid. Daarbij komen uitkeringen voor arbeidsongeschiktheid en werkloosheid nauwelijks meer boven het minimumloon uit. Mensen die volledig arbeidsongeschikt raken, kunnen terugvallen tot een inkomensniveau dat nauwelijks verschilt van de bijstand. En in sommige gevallen zal dat inkomensniveau zelfs lager uitvallen. Dit na jaren premiebetaling.

Dat concluderen Pieter Omtzigt en vier experts op het gebied van sociale zekerheid: Danielle Jansen, Ilse Saris, Natascha Wingelaar en WIA-expert Patrick van Wijnen. Ze delen hun bevindingen in een artikel van het Wetenschappelijk Bureau NSC. Ze stellen:


'De voorgestelde maatregelen vergroten de bestaansonzekerheid op een manier die nooit eerder is vertoond in de recente geschiedenis. De bestaanszekerheid duizenden Nederlanders staat onder druk; het parlement moet ingrijpen.’

Ingrijpende bezuinigingen zijn niet voorgelegd aan de kiezer

De analyse onderstreept dat deze ingrijpende bezuinigingen niet zijn voorgelegd aan de kiezer. Geen van de coalitiepartijen D66, VVD of CDA heeft campagne gevoerd voor een dergelijke fundamentele versobering van de sociale zekerheid. Tegelijkertijd ontbreken inhoudelijke onderbouwingen en lijkt de besluitvorming zonder grondige toetsing te hebben plaatsgevonden.



'Voor zulke ingrijpende veranderingen ontbreekt een duidelijk democratisch mandaat.'

De auteurs



Wat betekenen de WIA-maatregelen concreet?

Uit de analyse komen de volgende ingrijpende gevolgen naar voren:

  • Ongeveer 150.000 tot 160.000 bestaande uitkeringen worden gekort
  • Voor veel mensen betekent dit een inkomensdaling van circa €500 netto per maand
  • Volledig arbeidsongeschikten kunnen terugvallen tot net boven het minimumloon
  • In specifieke gevallen kan een huishouden met een WIA-uitkering netto slechter uitkomen dan een bijstandsgezin

Daarnaast worden ook reeds toegekende rechten aangetast door maatregelen met terugwerkende kracht, wat juridische en rechtsstatelijke vragen oproept. Deze gaan zelfs zo ver dat het de vraag is of de maatregelen standhouden bij de rechter.


Oproep: heroverweeg de plannen

Het Wetenschappelijk Bureau NSC en de auteurs roepen het kabinet en de Tweede Kamer op om de voorgestelde maatregelen fundamenteel te heroverwegen. In plaats van ondoordachte bezuinigingen dient het beleid gericht te zijn op het versterken van bestaanszekerheid, in lijn met de grondwettelijke opdracht van de overheid.


Lees hier het hele artikel

Lees hier het artikel op de website van het Wetenschappelijk Bureau NSC

  • Auteurs: Pieter Omtzigt, Danielle Jansen, Ilse Saris, Patrick van Wijnen, Natascha Wingelaar
  • Publicatie: Wetenschappelijk Bureau NSC